Baş Ağrısı Nedir? Çeşitleri

Baş Ağrısı Nedir?

Baş ağrıları, baş-boyun bölgesindeki damar, kas, çene eklemi ve saçlı deriden kaynaklanır. Bu bölgedeki damarlarda genişleme, kaslardaki spazm ve saçlı derideki gerilmeler ağrıya neden olur. Beynin kendisinin ağrı duyusu yoktur. Başımız ağrıdığında beynimiz ağrıyor gibi olsa da çevresinden kaynaklanıyordur.

  • Tüm insanların yaşamının herhangi bir döneminde bir kez olsun başı ağrır.
  • Kısa süreli (akut/atak) veya sürekli (kronik) olabilir.
  • Bir yıllık değerlendirmede erişkin yaş grubunun %78’inin yaşadığı baş ağrılarının %47’si kayda değer düzeydedir.
  • Ağrıların çoğunluğu tehlikesizdir.

Baş Ağrısı Çeşitleri

Çok çeşitli ağrılar olmakla birlikte en bilineni migrendir. En sık gerilim tip baş ağrısı yaşanır. Migren, yaşam kalitesini en olumsuz etkileyendir. Küme ağrısı, nadir rastlansa da çok şiddetlidir. Trigeminal nevralji, saniyelik çakma, elektriklenmeler tarzındadır. Dayanılmaz, nahoş ağrılardır.

Bir ay içinde on beş günden daha fazla ağrı yaşanıyorsa kronik baş ağrısı gelişmiştir. Kronik baş ağrısı çekenlerin çoğunluğunda ilaç aşırı kullanımı da mevcuttur. Bu durum süregen günlük baş ağrısı olarak adlandırılır.

Beyindeki hasardan ya da metabolik durumlardan kaynaklanan baş ağrılarına sekonder baş ağrıları denir. Enfeksiyonlar, tümörler, inmeler, beyin kanamaları, temporal arterit, hipertansiyon, bazı kullanılan ilaçlar vd. sekonder baş ağrılarına sebep olabilir.

Yaşam boyunca çekilen baş ağrıları bir hasar bırakmayabilir. Tam tersi bir kez yaşanan ağrı hayati tehlike arz edebilir. Beyin kanamaları, özellikle SAK (anevrizma yırtılması) ani şiddetli ağrı yapar. Acildir, hayatı tehlike arz eder.

Kronik Sürekli Baş Ağrısı

Ayda onbeş günü geçen ve en az üç aydır olan ağrılarıdır. Aşağıdaki üç kronik baş ağrısı türü birbirinin içine geçmiştir. Genelde orta yaşlara doğru artan gerilim baş ağrısı zemininde migren atakları ve sürekli ilaç kullanımı tablosu ile karşılaşılır.

Kronik Gerilim Baş Ağrısı: Hafif-orta şiddette, tüm başta ve saçlı deride baş ağrısı.

Kronik Migren: Orta-ağır şiddette, genelde zonklayıcı, bulantı-kusma ya da ışık-ses-koku hassasiyetinden en az birisi olmalıdır.

Aşırı İlaç Kullanımına Bağlı Baş Ağrısı: Ağrı kesiciler, migren ilaçlarının sürekli kullanımına bağlı gelişir. Gün içinde alınan ilaç sayısı yıllar içinde artar, ağrıya etkisi azalır. İlaç alınmadığında ağrı çok şiddetli hale gelir.

Ergenlikte Görülen Sürekli Baş Ağrıları: Bazı ergenlerde birkaç hafta-ay süren baş ağrısı olabilir. Gökmen Yaklaşımına göre çıkmaya çalışan yirmi yaş dişleri en sık karşılaşılan nedendir.

Sürekli Yarım Baş Ağrıları: Hemicrania continua olarak genelde erkeklerde görülür. Gençlerde yirmi yaş, ileri yaşlarda ise iltihaplı (çürük veya kanal tedavili) dişlerden kaynaklanabilir.

Tehlikeli Kronik Baş Ağrıları: Beyindeki tümör, enfeksiyon, kanama gibi durumlarda ortaya çıkar. Genelde aralıksız devam ederler. Kanamalarda başlangıçta çok şiddetli sonra azalır. Diğer durumlarda problemin zamanla artışı ile ağrıda artabilir. Sürekli, hiç geçmeyen baş ağrılarında mutlaka doktora başvurulmalıdır.

Kronik Baş Ağrısı Tedavisi

Klasik yaklaşım ilk olarak sürekli kullanılan ilaçların alımını kısıtlar. Gökmen Yaklaşımında hastaya dayanılmaz ağrılar yaşatılmaz.

  1. Ağrıların tüm özelliği ve yaşam içindeki seyri dikkatli değerlendirilir. Yaşananların altında yatan nedenler bulunur.
  2. Bozucu alanlar, hastadaki öncelik sırasıyla nöral terapi ve auriculoterapi-VAS çalışmasıyla düzenlenir.
  3. Başlangıçtan itibaren ilaçlar kesilmez ancak hastaya seanslar devam ettiği süre içinde ihtiyacının azalacağı ve en sonunda kalmayacağı belirtilir. Tedavi süresince ihtiyacının olmadığı zamanlarda ilacını almayarak azaltması ve bırakması önerilir.
  4. Özellikle nöral terapi sürekli ilaç alımına bağlı bozulmuş olan otonom sistemin düzenlenmesinde çok etkilidir. Migren, gerilim başağrısı tedavisinde belirtilen aşamaların tümü bu hastalarda da uygulanır.

Küme Baş Ağrısı ve Trigeminal Nevralji Tedavisi

Küme ağrısı ve trigeminal nevralji diş-çene kompleksinden kaynaklanan hastalıklardır!
Trigeminal nevraljilerin % 99,9’u, neredeyse tamamı ağrısının dişinden kaynaklandığını düşünür.
Küme baş ağrılıların % 60’ı ağrısının dişinden kaynaklandığını hisseder. Dişlerle ilgili olduğu bilgisi verildiğinde bu oran % 80’e çıkar.

Her iki ağrı türünde doğrudan yapılan Nöral Terapi uzun vadeli etkili değildir. Nöral Terapi destekleyici olarak uygulanabilir.
Nogier tarafından geliştirilen Auriculoterapi ve VAS teknikleri tanı ve tedavide yardımcı olarak kullanılabilinir.

Her iki ağrının tedavisinde Gökmen Yaklaşımı kuralları mutlak uygulanmalıdır. Herhangi bir aşamadaki aksaklık tüm tedaviyi olumsuz etkiler. Klinisyen bozucu alan ve diş tedavisini yönetecek bilgiye sahip olmalıdır. Alanlarındaki yeterlilikleri yüksek derecede olan diş profesyonelleri ekibi bu yönetimi kabul etmelidir.

View Comments

  • Merhabalar, 22 yaşında öğrenciyim. Aşağı yukarı 15 yaşımdan beri, bazen seyrek aralıklarla bazen sık aralıklarla baş ağrısı problemi yaşıyorum. Ağrılarım hafif başlayıp şiddetleniyor, genel olarak sağ şakağım ve başımın sağ kısmında ağrı oluyor. Otururken ayağa kalktığımda veya merdiven çıktığımda başımın sağ kısmında ciddi anlamda, hareketimi kısıtlayacak derecede zonklamalar oluyor. Onun dışında ağrılar başlamadan önce gözümde ışıktan rahatsız olma, yanma ve ağrı oluyor. Ayrıca gözlük kullanıyorum, 0,50-0,75 miyobum ve astigmatım var. Gözlüğümü kullanmadığım zamanlar gözümü kısmak zorunda kalmak da baş ağrımı tetikliyor. Ağrı kesici almadan ağrılarım geçmiyor. 3 sene arayla 2 defa doktora gittim, 2'sinde de strese bağlı olduğu, stres yapmamam gerektiğini söylediler. Ama ilk muayenede biraz stresli zamanlar geçiriyor olsam da, 2. muayenede hayatımda pek kafaya taktığım şeyler yoktu. Strese bağlı teşhisi beni pek tatmin etmedi. Sevgili hocam, ağrılarım konusunda sizin görüşleriniz nelerdir? Nedenleri ne olabilir? Ciddiye almalı mıyım?

    • Stres ağrınızı arttırabilir ama gerilim baş ağrınız yok. Siz migren ağrıları yaşıyorsunuz. Muhtemelen sağ üst yirmi yaş dişiniz neden oluyor, o nedenle bulantınız olmuyor. Migren tanısını koymakta da zorlanmışlar.

  • Merhaba Emel hanım, gözlerim ve başımda iki gündür ağrı var. Bazen dayanılmaz hale geliyor ve kulaklarımda çınlama oluyor. Yanı sıra omzum da tutuldu, ne önerirsiniz?

    • Kas spazmı ile giden bir ağrıya benziyor. İlk defa yaşıyorsanız muayene öneririm. Eskiden beri var olan ağrılarınız artmış olabilir. Bu tarz ağrılar birden çıkmaz genelde. O zaman tedavi için kas gevşetici ve ağrı kesici ilaçları kullanabilirsiniz. İlaç kullanmak istemiyorsanız, nedenlerinden tedavi öneririm. Muhtemelen diş sıkıyorsunuz.

  • Hocam, 5 gündür başımın tam orta kısmına şimşek çakması şeklinde saniyelik ağrı giriyor. Sonrasında kafa derimi ellediğimde çok acıyor. İlaç alamıyorum, 2 aylık hamileyim. Gün içinde ara ara 5 veya 6 kez olabiliyor.

    • Hamilelikte nöral terapi ya da benim tedavim rahatlıkla uygulanabilir. Saçlı deride gerilme ve kaslarda spazm var.

      • Hocam şikayetlerim bir türlü geçmiyor. Şimdi de sadece sol gözümü ve sol tarafımı tutan çok şiddetli baş ağrılarım var. İki ya da üç gün diniyor sonra tekrar başlıyor. İlk önce gözümü tutuyor, oyucu, keskin bir ağrı. Bazen midem de bulanıyor, hafif kusma yapıyor, kusunca ağrım biraz rahatlıyor. Bundan beş yıl önce migren teşhisi konmuştu bana ama bu ağrı farklı sanki, hep aynı yerde olması korkutuyor beni. Bir de geceleri diş sıkma problemim var. Nöroloğa gittim, "hamilesin, tomografi çekemeyiz. Niye hamile kaldın, sen migren hastasısın" dedi. İlaç yazıp gönderdi. Lütfen yardımcı olur musunuz, ne yapabilirim?

        • Hamile kalabilirsiniz. Migren hastaları hamile kalabilir, ancak tomografi çektiremez. Ağrınızın karakter değiştirmesi dişi düşündürüyor. Hep aynı tarafta ve gözü tutarak olunca, hamilelikte dişiniz çürümüş olabilir, olasılığını ön plana çıkarıyor.

  • Merhaba hocam. Saç diplerime dokunamıyorum, geçmeyen bir baş ağrım var. Sanki başımın belli kısımlarını bir yere vurmuşum gibi ağrıyor. Bazen basınçlı da olabiliyor bu ağrı. MR çektirdim, bir şey çıkmadı, doktor "migren olabilir" dedi. Ağrı kesici verdi. Siz ne düşünürsünüz?

    • Migren ve gerilim baş ağrısı birlikte olabilir. Migren ataklar halinde olduğu için, ağrınız geçmiyorsa, tek başına migren olamaz.

  • Emel hanım merhabalar. 21 yasındayım, 1 haftadır kulağımın üst tarafından başlayıp başımın arkasına doğru giden, basınç şeklinde bir baş ağrısı var. Dişlerimi sürekli sıkarım. Geçen hafta, ara ara 20'lik diş ağrım oldu. Sizce, dişlerimle ilgili bir sorun mu var, kullanabileceğim bir ilaç var mı? Çok teşekkürler.

    • Diş sıkma ve yirmilik diş sorun yaratmış. Yirmi yaş dişinizi çene cerrahına çektirin. Diş sıkma için beni arayın, sizi yönlendireyim.

  • Küme tipi baş ağrısı teşhisi konalı 4 yıl oldu. Dişlerimi yaptırdıktan sonra kronik hale dönüştü, diş doktorları problem bulamadı. Ne yapacağımı şaşırdım.

    • Diş doktorları küme baş ağrısını çözemez. Öyle olsaydı küme baş ağrısı çeken hastaların yarısı iyileşirdi. Hastaların yüzde 60 kadarı dişlerindeki histen dolayı diş hekimine gidiyor ve problem daha da artıyor. Ben dişlerden çözüyorum ama diş tedavisini yönetiyorum. Bu işe yıllarımı verdim, dişleri öğrendim. Dilerseniz yardımcı olabilirim ama küme baş ağrısı için iş yaptırabileceğim profesyonellikte çok az diş hekimi var. O nedenle ekip çalışmasını kabul etmelisiniz. Sizin durumunuzda pek çok hasta düzelttim.

  • Merhabalar, 11 yaşındaki kızım yaklaşık 2 yıldır baş ağrısı yaşıyor. Bir yıldır çocuk nöroloji uzmanına gidiyoruz. MR çekildi, sol tarafta plaklarla alakalı migren teşhisi konuldu. EEG çekildi, epilepsiye bağlı baş ağrısı tanısı konuldu. İlaç kullanmaya başladık. İlk başlarda tedavi iyi gidiyordu, kızım ilacın dozajını kaldıramayınca çeyrek doza düştü ve öyle devam ediyor. Son bir haftadır hiç kesilmeyen, şiddetli devam eden bir ağrı var, okula bile gidemiyor kızım. Nöroloji doktorunu aradığımda "ben ağrıya bakmıyorum" diye cevap aldım. Başka bir doktora götürdüm, ilaç kullandığı için bir şey yapamadı. Şaşırdım kaldım, bana yardım eder misiniz?

    • Çocuğunuza yardımcı olabilirim. Çocuklarda baş ağrısı kolay çözülebiliyor. Beni arar mısınız?

  • Merhaba hocam, 4 ay önce tomografi çektirdim ama bir şey çıkmadı. Ağrım geçmiyor, kaşlarımın üstüne, şakaklarıma doğru ağrı var. Fizik tedavi uzmanı duruş bozukluğundan kaynaklandığını söyledi. MR çektirmeli miyim?

    • Duruş bozukluğunu da yapan diş sıkmasıdır. Bu konuda çalışan protez uzmanına splint yaptırabilirsiniz.

  • Hocam, bekarken her adet dönemimde başım bir gün boyunca ağrırdı. Mide bulantısı ve ışığa karşı duyarlılığım artardı. Şu an altı senelik evliyim, 25 yaşındayım ve son bir senedir tekrar baş ağrısı yaşıyorum. Mide bulantım olmuyor ama gece gündüz geçmeyen, hareket ettikçe sürekli artan ağrılar var ve yine her adet dönemimde oluyor. Ağrı kesiciler de hiç fayda etmiyor. Yanlız, dişlerimde de çok problem var, bu da tetikler mi acaba? Emel hocam şimdiden çok teşekkür ederim.

    • Genç kızlığınızda yirmi yaşlar yapmış, onlar çıkınca ağrılar hafiflemiş. Şimdi başka nedenler eklenmiş olabilir. Dişlerin baş ağrısında büyük rolü var ama ağrınızın yeri ve biçimi hakkında daha fazla ayrıntı yazarsanız yorum yapmam daha uygun olur.

  • 15 yaşındayım ve 2 senedir hiç geçmeyen baş ağrım var. Gözlerim şişiyor genelde. Baş ağrım yatınca geçiyor. Şakaklarımda daha çok ağrı oluyor, ne yapmalıyım?

    • Bazen genç kızlarda sürekli ağrı oluyor. Ya bana ağrını çok ayrıntılı yaz ya da arayıp telefon bırak. Bazı sorularım sonrası nedeni daha doğru bulabiliriz.